Przepisy zmieniły się od 1 marca 2009 roku, po wejściu w życie Polsko-amerykańskiej umowy o zabezpieczeniu społecznym (treść umowy jest tu). Implikacje tej umowy wyjaśniamy tu.

Omówmy dwie sytuacje: gdy mamy dosyć przepracowanych lat, by dostać emeryturę w USA i gdy nie mamy.

Mamy wypracowaną emeryturę Social Security. Jeżeli wypracowaliśmy emeryturę Social Security w Stanach, to staż pracy w Polsce nie jest tu doliczany. Jak wiemy, trzeba mieć co najmniej 40 kwartałów (10 lat) legalnej pracy, żeby kwalifikować się do emerytury Social Security. Jeżeli kwalifikujemy się do amerykańskiego ubezpieczenia społecznego, to  Administracja Social Security naszej działalności zawodowej w Polsce, czy gdziekolwiek indziej, nie doliczy.

Czy to znaczy, żelata pracy w Polsce nam przepadają? Nie. Po osiągnięciu wieku emerytalnego w Polsce możemy w Polsce ubiegać się o świadczenia emerytalne. Rodzaj świadczeń i sposób ich obliczenia zależy od wielu czynników, przede wszystkim od tego, czy podlegamy w Polsce pod stary czy nowy system emerytalny. Dalsze wyjaśnienie zamieszczone jest poniżej.

Nie mamy wypracowanej emerytury Social Security. Wtedy lata pracy w Polsce mogą się nam przydać. Wiemy, że osoby mające zaliczone mniej niż 40 kwartałów pracy nie kwalifikują się do emerytury Social Security, co oznacza, że płacone przez lata składki (15.3% zarobków) im przepadają. Od lat był to problem wielu imigrantów, którzy zasilali system Social Security bez szansy na skorzystanie z niego, gdyż pod żadnym pozorem nie jest możliwe wycofanie składek Social Security, nawet jeżeli bezpowrotnie opuszcza się Stany. Ale dla Polskich imigrantów po 1 marca2009 roku ratunkiem stały się lata pracy w Polsce.

Łączenie emerytury polskiej i amerykańskiej

 Jeżeli mamy w Stanach od 6 do 39 kwartałów legalnie zaliczonej pracy, to możemy ubiegać się ozaliczenie nam stażu pracy w Polsce, żeby uzupełnić brakujące okresy ubezpieczenia w Stanach. Nazywa się to połączeniem emerytur (totalization), choć jest to określenie nieprecyzyjne. To nie emerytury są łączone, lecz okresy ubezpieczeniowe. Obliczenie wysokości „łączonej” emerytury jest skomplikowane, ale w największym skrócie wygląda tak.

Zakładamy, że przepracowaliśmy w Stanach mniej niż 40 kwartałów, więc nie należy się nam emerytura Social Security. Ale mamy lata pracy w Polsce, które udokumentowaliśmy w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych (ZUS). Najpierw SSA oblicza teoretyczną (pełną) kwotęamerykańskiego świadczenia, jaka przysługiwałaby nam, gdybyśmy wszystkie polskie i amerykańskie okresy ubezpieczenia mieli zaliczone w Stanach. Następnie SSA oblicza rzeczywistą (częściową) kwotę  świadczenia Social Security w oparciu o proporcję okresów ubezpieczenia w Stanach do sumy wszystkich okresów ubezpieczenia w Polsce i w USA (tzw. świadczenie proporcjonalne). Ta rzeczywista (częściowa, albo proporcjonalna) kwota stanowi wysokość należnej nam emerytury lub renty Social Security.

Warto zaznaczyć, że wysokość zarobków zaliczonych w Polsce nie ma wpływu na kwotę świadczeń Social Security, bowiem obliczenie uwzględnia pracę w Polsce tak jakby miała miejsce w Stanach, a zarobki w Polsce, jakby były równe naszym średnim zarobkom w USA w ciągu całego naszego życia.

Analogicznie, okresy pracy w Stanach mogą zostać uwzględnione w Polsce, ale tylko dla osób urodzonych przez 1 stycznia 1949 roku, kwalifikujących się do starego systemu emerytalnego. Więcej na ten temat można przeczytać w książce Emeryturare emigranta w Polsce.

Gdzie i jak składamy wnioski o łączoną emeryturę?

 Do uzyskania łaczonej emerytury, czyli emerytury na podstawie okresów ubezpiecznia w Polsce i w USA, wystarczy zgłoszenie jednego wniosku do instytucji jednego z państw. Wniosek złożony w urzędzie SSA w Stanach uruchami postępowanie o przyznanie również odpowiednich świadczeń w ZUS czy KRUS w Polsce. Wniosek złóżony w Polsce uruchomi postępowanie w Stanach Zjednoczonych. Innymi słowy, nie ma potrzeby składania dwóch odrębnych wniosków– do instytucji polskiej i amerykańskiej.

Podsumowanie: Czymożna lata pracy w Polsce zaliczyć do stażu pracy w USA? Tak, ale tylko wtedy, gdy w USA brakuje nam stażu pracy do zakwalifikowania się do emerytury czyrenty Social Security. , bo nie wypracowaliśmy 40 kwartałów. Również warto wiedzieć, że niektóre osoby mogą również zaliczyć w Polsce lata przepracowane w Stanach. W książce pt. Emerytura reemigranta w Polsce można przeczytać więcej o polsko-amerykańskich sprawach emerytalnych oraz zobaczyć formularze wymaganych wniosków.